انواع سپرده بانکی
سپردههای بانکی نقش بسیار مهمی در جذب منابع پولی و تخصیص بهینه آن به تولید و تامین مالی افراد مختلف در جامعه دارند. در ایران با توجه به قوانین بانکداری اسلامی انواع مختلف سپردههای بانکی وجود دارد؛ از سپردههای کوتاهمدت تا حسابهای سپرده سرمایه گذاری بلندمدت. در این مقاله با انواع سپردههای بانکی در ایران و سپرده بانکی با بالاترین سود آشنا خواهید شد.
معرفی انواع سپرده بانکی
به طور کلی در نظام بانکداری ایران سپرده های بانکی به دو دسته اصلی تقسیم میشوند:
- سپرده قرض الحسنه
- سپرده سرمایه گذاری مدت دار
هر یک از سپرده های فوق کاربرد متفاوتی دارند و با اهداف خاصی طراحی شدهاند. در ادامه به بررسی این سپردهها میپردازیم.
انواع سپرده قرض الحسنه
در نظام بانکداری ایران سپردههای قرض الحسنه با هدف انجام امور روزمره بانکی و مشارکت در فعالیتهای خیرخواهانه و نیکوکاری طراحی شدهاند. در حال حاضر، دو نوع سپرده قرض الحسنه جاری و پس از انداز در ایران فعال هستند:
-
حساب قرض الحسنه جاری
حساب قرض الحسنه جاری با هدف انجام تراکنشهای مالی روزانه و امور تجاری طراحی شده است. در حقیقت، به این نوع از حساب سپرده سودی تعلق نمیگیرد و امکانات اصلی آن دریافت دسته چک (معمولاً به صورت صیادی)، کارت بانکی، دسترسی به اینترنت بانک و خدمات ساتنا/پایا و سایر خدمات بانکی اصلی و فرعی است. برای افتتاح این حساب تنها داشتن کارت ملی و شناسنامه کافی است.
-
حساب قرض الحسنه پس انداز
این حساب با هدف ترویج پسانداز و همچنین مشارکت در فعالیتهای خیرخواهانه مانند تأمین وام قرضالحسنه به نیازمندان طراحی شده است. حساب قرض الحسنه پس انداز هم مانند حساب جاری دارای سود سپردهگذاری نبوده و بانکها برای تشویق سپردهگذاران، جوایز نقدی و غیرنقدی (مانند خودرو، سکه یا کمک هزینه سفر) را به صورت قرعهکشی دورهای اهدا میکنند. امکانات اصلی حساب قرض الحسنه پس انداز نیز مانند حساب جاری، دریافت دسته چک (معمولاً به صورت صیادی)، کارت بانکی، دسترسی به اینترنت بانک و خدمات ساتنا/پایا و سایر خدمات بانکی اصلی و فرعی است. برای افتتاح این حساب تنها داشتن کارت ملی و شناسنامه کافی است.
سپرده سرمایه گذاری مدت دار
سپرده سرمایه گذاری مدت دار بر اساس زمانی که پول در بانک سپردهگذاری میشود، به دو دسته اصلی تقسیم میشود:
- سپرده کوتاه مدت
- سپرده بلندمدت
این سپرده برای افرادی مناسب است که به دنبال سودآوری و حفظ ارزش پول خود در یک بازه زمانی مشخص هستند و نیازی به دسترسی فوری به تمام سرمایه خود ندارند. در گذشته استقبال گستردهای از این نوع سپردههای بانکی میشد. ولی در حال حاضر با توجه به اینکه تورم میتواند ارزش پول ملی را کم کند، سرمایهگذاران پس انداز طلا را به عنوان یک روش مطمئنتر برای حفظ ارزش داراییها در مقایسه با بانک میدانند.
ویژگیهای سپرده بانکی سرمایه گذاری
سپرده های سرمایه گذاری کوتاه مدت معمولا جهت سپرده پول در بازههای زمانی کوتاهمدت (۳ماهه، ۶ ماهه، ۹ ماهه) افتتاح میشوند. در حقیقت، با سپردهگذار بر مبنای نظام بانکداری ایران، عقد مضاربه یا قرارداد مضاربه منعقد میشود. سود سپردههای کوتاهمدت معمولا پایینتر از سپردههای بلندمدت هستند. با این وجود، سپردههای بانکی سود روزشمار ندارند. به همین دلیل سرمایهگذارانی که قصد دریافت سود روزشمار را دارند ترجیح میدهند به جای سپرده بانکی در صندوق درآمد ثابت سرمایهگذاری کنند.
مدت قرارداد سپردههای سرمایهگذاری بلندمدت معمولا بالای یک سال است. نکتهای که باید در رابطه با سپردههای سرمایهگذاری در نظر گرفت وجود نرخ شکست سرمایه است که در صورت انصراف سپردهگذار باید مبلغی به عنوان جریمه به بانک پرداخت کند. این در حالی است که صندوقهای درآمد ثابت با سود روزشمار، معافیت مالیاتی و خرید و فروش آزادانه و بدون محدودیت، گزینه بسیار مناسبی برای سرمایهگذاری در کوتاهمدت و بلندمدت هستند. در جدول زیر میتوانید سود سپردههای کوتاهمدت و میانمدت بانکی را مشاهده کنید:
| نوع سپرده | نرخ سود (سالانه) |
| کوتاهمدت | ۱۰ درصد |
| سه ماهه | ۱۲ درصد |
| شش ماهه | ۱۳ درصد |
| نه ماهه | ۱۴ درصد |
| یکساله | ۱۵ درصد |
| بلند مدت ویژه | ۲۰ درصد و بالاتر |
سقف انتقال وجه و خرید با حساب ها و کارت های بانکی
شما با داشتن هر نوع حساب بانکی میتوانید با رعایت سقف نقل و انتقال و خرید، مبالغ مختلفی را برای امور متفاوتی در نظر بگیرید. در جدول زیر میتوانید سقف انتقال وجه و خرید را مشاهده کنید:
| نوع تراکنش | سقف مبلغ |
| کارت به کارت (شتاب) | ۱۵ میلیون تومان |
| انتقال وجه با سامانه پل (آنی) | ۱۰۰ میلیون تومان |
| انتقال وجه با سامانه ساتنا (فوری) | ۲۰۰ میلیون تومان |
| انتقال وجه با سامانه پایا (چرخهای) | ۲۰۰ میلیون تومان |
| خرید با کارت بانکی | ۴۰۰ میلیون تومان |
| سقف برداشت از خودپرداز | ۵۰۰ هزار تومان |
لازم به ذکر است برای انتقال مبالغ بالاتر از اعداد فوق، میتوانید به بانک مراجعه کرده و با ارائه اسناد و مدارک مبالغ بالاتر را انتقال دهید.
نتیجه گیری
با توجه به نرخ تورم، صرفاً اتکا به سپردههای بانکی ممکن است ارزش واقعی پول را حفظ نکند. به همین دلیل، در این مقاله صندوقهای درآمد ثابت به عنوان جایگزین مناسب معرفی شدهاند که دارای مزایایی مانند سود روزشمار، معافیت مالیاتی و قابلیت خرید و فروش آزاد هستند. همچنین برای انتقال وجوه، سامانههای مختلفی با سقف و سرعت متفاوت وجود دارند که باید متناسب با مبلغ و میزان فوریت انتخاب شوند. در نهایت، انتخاب نوع سپرده و روش انتقال وجه باید بر اساس نیاز مالی، افق زمانی و تحمل ریسک هر فرد انجام گیرد.