اعتبار در حساب جاری چیست؟
نیاز فوری به نقدینگی در مواقع ضروری یکی از حیاتیترین اقدامات برای تامین مالی است. در کشورهای در حال توسعه و با نظامهای مالی ضعیف، تامین مالی از طریق دریافت وام از بانک امری بسیار پیچیده و گاهی اوقات ناممکن است. در سوی مقابل، در کشورهایی با نظام مالی پیشرفته به طور آنی میتوان از اعتبار در حسابهای جاری استفاده کرد و نیاز فوری به نقدینگی را بدون طی کردن مراحل پیچیده اداری برطرف کرد. در این مقاله با ابزار «اعتبار در حساب جاری» آشنا خواهید شد.
اعتبار در حساب جاری (Overdraft Facility)
اعتبار در حساب جاری یا Overdraft Facility به مبلغی گفته میشود که بانک به شما اجازه میدهد بیش از موجودی حسابتان برداشت کنید. در حقیقت، بدون نیاز به دریافت وام، میتوانید تا سقف معینی از حساب خود پول برداشت کنید، حتی اگر موجودی واقعی حساب صفر یا کمتر باشد.
اعتبار در حساب جاری، یکی از امکانات مهم در صنعت بانکداری مدرن است. بانک بر اساس سابقه اعتباری، درآمد و نوع رابطه بانکی شما، حداکثر سقف اعتبار را تعیین میکند. به طور مثال، اگر موجودی حساب شما ۲۰ میلیون تومان باشد و بانک سقف اعتبار ۵۰ میلیون تومانی به شما داده باشد، میتوانید تا ۷۰ میلیون تومان برداشت کنید. مبلغ ۵۰ میلیون تومانی که بیش از موجودی بردارید، مشمول سود بانکی میشود. به عبارت دیگر، مبلغی که بیش از موجودی برداشت میکنید، در واقع وام محسوب میشود و معمولاً باید سود روزشمار یا ماهانه به آن تعلق گیرد.
باید به این نکته توجه داشت به دلیل ملاحظات شرعی در نظام بانکداری ایران، امکانی به نام اعتبار در حساب جاری وجود ندارد، با این وجود در بانکداری دیجیتال ایران یا به اصطلاح نئوبانکها، از طریق قرارداد مرابحه امکان استفاده از اعتبار برای خرید کالا یا سایر خدمات فراهم شده است.
نحوه محاسبه سود اعتبار در حساب جاری
برای محاسبه میزان بازپرداخت پس از استفاده از اعتبار در حساب جاری باید از فرمول زیر استفاده کرد:
برای درک بهتر این فرمول، فرض کنید ۵۰ میلیون تومان اعتبار گرفتهاید با نرخ بهره سالانه ۲۳ درصد و باید در مدتزمان ۳۰ روز مبلغ دریافتشده به عنوان اعتبار را به بانک بازپرداخت کنید. با قرار دادن اعداد در فرمول فوق، مشخص میشود که شما باید در پایان مدت ۳۰ روز، مبلغ ۵۰ میلیون و ۹۵۸ هزار تومان به بانک بازپرداخت کنید. سود بانک از اعطای اعتبار به شما بر اساس فرمول زیر به دست میآید:
بر اساس فرمول فوق، بانک از اعطای اعتبار در حساب جاری به شما حدودا ۲ درصد سود میکند. بنابراین، اعطای اعتبار در حساب جاری یک منبع درآمدی مهم برای بانکها و یک امکان فوقالعاده برای مشتریان بانکها است. لازم به ذکر است صنعت بانکداری در جهان یک صنعت کاملا رقابتی است و خدمات اعتبار در حساب جاری با توجه به میزان نرخ بهره، نحوه امتیازدهی، ضریب اعتباری و میزان کارمزد میتواند عامل جذب مشتریان باشد.
مزایای داشتن اعتبار در حساب جاری
تسهیلات «اعتبار در حساب جاری» به فعالان اقتصادی و همچنین عموم مردم این امکان را میدهد که در مواقع نیاز فوری و مقطعی، به آسانی به منابع مالی دست یابند که این امر باعث رونق اقتصادی و توسعه بازار مالی میشود. به عنوان یک مثال کاربردی شما میتوانید با سرمایه گذاری در صندوق درآمد ثابت لبخند فارابی به میزان ۱۰۰ درصد دارایی خود اعتبار معاملاتی دریافت کنید. از جمله مهمترین مزایای داشتن اعتبار در حساب جاری میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- انعطافپذیری در پرداختها
- پرداخت بر اساس میزان مصرف
- بازپرداخت خودکار
- قابل تمدید و استفاده مجدد
نتیجه گیری
اعتبار در حساب جاری ابزاری کارآمد برای تأمین نقدینگی فوری بدون تشریفات اداری است که به رونق اقتصادی و جلوگیری از مراجعه به منابع غیررسمی کمک میکند. در ایران به دلیل محدودیتهای شرعی، این تسهیلات مستقیم وجود ندارد، اما نئوبانکها با استفاده از عقودی مانند مرابحه، مدلهای جایگزین ارائه دادهاند. توسعه چنین ابزارهایی در چارچوب شرع، برای کاهش هزینه تولید و حمایت از مردم ضروری است.

