ROE یا بازده حقوق صاحبان سهام چیست؟
نسبتهای سودآوری در تحلیل بنیادی جایگاه ویژهای دارند. با استفاده از نسبتهای سودآوری میتوان سودسازی واقعی کسب و کارها را مورد ارزیابی قرار داد. ROE یا بازده حقوق صاحبان سهام یکی از مهمترین نسبتهای سودآوری محسوب میشود و برای سرمایهگذاران از اهمیت ویژهای برخوردار است.
ROE یا بازده حقوق صاحبان سهام
بازده حقوق صاحبان سهام یا ROE که به انگلیسی Return on Equity نامیده میشود یکی از کلیدیترین نسبت های سودآوری در تحلیل بنیادی است. ROE نشان میدهد که یک شرکت به ازای هر واحد سرمایهگذاری آنها چقدر سود تولید میکند. سود خالص و حقوق صاحبان سهام اجزای تشکیلدهنده ROE هستند که سود خالص در صورت سود و زیان بوده و حقوق صاحبان سهام در ترازنامه قرار دارد.
فرمول ROE
برای به دست آوردن میزان ROE یک شرکت کافی است مطابق فرمول زیر عمل کنید:
همانطور که مشاهده میکنید با استخراج سود خالص از صورت سود و زیان و حقوق صاحبان سهام از ترازنامه میتوانید نسبت ROE یک شرکت را به دست آورید. مقایسه نسبت ROE با شاخص های اقتصاد کلان مانند نرخ تورم میتواند بسیار کاربردی باشد و به نوعی نرخ بهره حقیقی حاصل از یک سرمایهگذاری را از این طریق به دست آورد. برای درک بهتر بازده حقوق صاحبان سهام یا ROE با یک مثال کاربردی همراه شوید.
یک مثال ساده از ROE
بررسی بازده حقوق صاحبان سهام یا ROE در بلندمدت و مقایسه آن با متغیرهای کلیدی مانند نرخ بهره میتواند عملکرد یک شرکت را به خوبی به تصویر بکشد. در همین راستا، بازده حقوق صاحبان سهام (ROE) شرکت فولاد مبارکه اصفهان با نماد «فولاد» را بررسی میکنیم:
همانطور که مشاهده میکنید اختلاف ROE و نرخ بهره بدون ریسک سال به سال کمتر شده و این نشان از سیاست پولی انقباضی شدید و کاهش تقاضا برای سرمایه گذاری در بورس است. با افزایش نرخ بهره جهت کنترل نرخ تورم، شاهد افت حاشیه سود خالص شرکتها هستیم.
چند نکته مهم درباره ROE
ROE به عنوان یک ابزار مهم در عملکرد مالی و تصمیمگیری در رابطه با سرمایهگذاری محسوب میشود. در حقیقت، ROE یک معیار کلیدی برای سنجش عملکرد شرکت با رقبای خود در یک صنعت است. همچنین، نسبت ROE برای سنجش کارایی مدیریت شرکت کاربرد داشته و به طور کلی ROE بالا نشاندهنده عملکرد مناسب مدیریت در تحقق منافع سهامداران است. در سوی مقابل، ROE پایین نشاندهنده این است که شرکت نتوانسته بهطور مؤثر از سرمایههای خود استفاده کند و به سود پایینتری دست پیدا کرده است.
عوامل تاثیرگذار بر ROE
مهمترین عوامل بر افزایش یا افت ROE به ترتیب زیر است:
- سودآوری کسب و کار
- ساختار سرمایه
- میزان رشد شرکت
- مدیریت هزینهها
برخی از عوامل مانند ساختار سرمایه میتواند در افزایش ROE بسیار اثرگذار باشند. به طور مثال اگر شرکتها از بدهی (وام) در فرایند سرمایهگذاری استفاده کنند میتوانند ROE شرکت را افزایش دهند.
کلام پایانی
حقوق صاحبان سهام بهطور کلی نمایانگر ارزش خالص شرکت است که پس از پرداخت بدهیها بهدست میآید و به سهامداران تعلق دارد. این شاخص نهتنها سلامت مالی شرکت را نشان میدهد بلکه به سرمایهگذاران و تحلیلگران این امکان را میدهد که عملکرد مالی شرکت را ارزیابی کرده و تصمیمات سرمایهگذاری بهتری اتخاذ کنند.
